X
تبلیغات
آموزش دینی و قرآن راهنمایی - طرح دس دینی دوم راهنمایی-درس ششم

(( بسمه تعالی ))

وزارت آموزش و پرورش

سازمان آموزش و پرورش  شهرستان های تهران

آموزش و پرورش شهرستان  

تهیه و تنظیم : ولی پور 

مشخصات کلی طرح درس؛

ماده ی درسی: دینی                                                     پایه و مقطع تحصیلی:دوم راهنمایی  

موضوع درس: قرآن کتاب آسمانی جاوید            صفحات تدریس: 35 تا 31  شماره ی طرح درس: 6  

تاریخ اجرا:  13  /  9 /   88                                    نام کلاس: دیانت3           تعداد دانش آموزان: 28

نام آموزشگاه: غیر دولتی نبوت                             مدت تدریس: 60 دقیقه   

تهیــه کننده:  ولی پور 

اهداف کلی؛

   انتظار می رود دانش آموز در پا یان درس علاوه بر اینکه با قرآن ، نحوه ی  جمع آوری آن و بخش های آن شناخت کلی پیدا می کنند  ، نسبت به آن ها علاقمند شده و آموخته ها ی  خود را در این زمینه  در زندگی به کار گیرد . 

اهداف جزئی رفتاری؛

انتظار می رود دانش آموز در پایان  درس ...

  1. تعداد سوره ها ی قرآن را  نام ببرد .
  2. کوچکترین سوره  ی قرآن را بگوید.
  3. بزرگترین سوره ی قرآن را نام ببرد.
  4. جمله ی حضرت امام ( ره )  را در باره ی قرآن بیان کند.
  5. چند نمونه از حافظان قرآن را نام ببرد .
  6. مواردی را که در قرآن آمده – 7 بخش کلی – را به صورت فهرست وار نام ببرد .
  7. سوره ای از قرآن که دارای 2 بسم الله است را نام ببرد .
  8. سوره ای از قرآن که بسم الله ندارد را ذکر کند .
  9. نخستین سوره ای را که بر پیامبر نازل شد را نام ببرد .
  10. نحوه ی جمع آوری قرآن را توضیح دهد .
  11. در با ره ی حافظان قرآن و کاتبان قرآن شرح دهد .
  12. در با ره ی قرآن یک تعریف ارائه کند . (توضیح دهد )
  13. چند نمونه از سوره ها ی مکی و مدنی را  ا ز  قرآن  بیابد و بگوید .
  14. از سوره و آیه یک تعریف ارائه کند و چند نمونه مثال بزند .
  15. دربار ه ی سوره های مکی و مدنی شرح دهد  و فرق آن دو را بگوید .
  16. آیه ای از قرآن که در را بطه با « وضو » است ر ا با راهنمایی دبیر خود پیدا کند و در این باره توضیح دهد.
  17. اگر نمونه ای از دعوت پیامبران را قبلا شنیده است به صورت یک انشاء یا داستان بنویسد و در کلاس ارائه کند .
  18. وظیفه ی ما در مقابل قرآن را به خوبی درک کرده و در این باره توضیح دهد .

روش تدریس؛

روش فعال که تلفیقی از روش های توضیحی ، بحث  گروهی ، پرسش و پاسخ ، بارش فکری و اکتشافی و...... ... است .

مدل کلاس و گروه آموزشی؛

مدل کلاس به شکل U  می باشد تا اولا همه ی دانش آموزان به سهولت بتوانند به امکانات  و

وسایل آموزشی و خود معلم و ... دید وتسلط کافی داشته با شند و نیز معلم هم نسبت به فراگیران دید کافی داشته باشد و معلم قبل از همه وارد کلاس می شود .

به صورت گروهی بوده و دانش آموزان به دو گروه «طه » و «یس » تقسیم می شوند  و هر گروه نیز دارای یک سر گروه ( که شخصی قوی تر از نظر در سی و اخلاقی است ) می با شند و هر گروه فعالیت خاصی دارند . 

رسا نه ی آموزشی ویژه؛

از قبیل تخته سیا ه ( وایت برد ) ، کتاب ، ضبط صوت  و نوار کاست ، کلام الله مجید ، مجله های قرآنی ، تابلو های خط مر بوط به مسا ئل قرآنی ، اور هد ( در صورت موجود بودن ) نوار عبد الباسط برا ی پخش « ا ن هذا القرآن یهدی ... » جهت ایجاد انگیزه و معرفی در س .  

اقدامات قبل از تدریس؛

فعالیت های قبل از تدریس؛  

پس ا زانجام کارهای  آ مادگی ( مقدمات ) از قبیل : سلام و احوالپرسی ، حضور و غیا ب، بررسی وضعیت جسمی و روحی و عاطفی  دانش آموزان و وضعیت فیزیکی کلاس ، ذکر مناسبت هفته ، نوشتن حدیث ، شعر یا یک  مطلب نغز و شیرین برای مطلع درس طبق روال همیشگی ، بررسی تکالیف جلسه ی قبل  ( معمولا توسط سر گروه ا نجام می شود  ) وارد مر حله ی آماده سازی می شویم ، یعنی با یکی از تکنیک های خاص مثلا : سکوت چند لحظه ای یا ارتباط دیداری با دانش آموزان یا ... دانش آموزان را وارد فضای مناسب و دلخواه خود می کنیم و ارتباط را که شرط اساسی اصل تعامل است را بنا می گذاریم . سپس نوار قرآن « ان هذا القرآن .. » را پخش می کنیم و از دانش آموزان می خواهیم که آن را معنی کنند و حدس بزنند که درس امروز ذر چه رابطه ای است ؟ ! در صورتی  که معنی آیه را درست گفتند که هیچ ولی اگر در معنی و ترجمه اشکال داشتند ، توضیحاتی ارائه می شود .

ارزشیابی تشخیصی :

برای اینکه از آمادگی  فراگیران نسبت به آموختن درس جدید یقین حاصل کنیم چند سوال می پرسیم ( روش پرسش و پاسخ )

1.      کلمه ی « قرآن » به چه معناست ؟

2.      معنی « فرشته » چیست ؟ ( به چه چیز یا چه کس اطلاق می شود ؟ )

3.      مفاهیم زیر را توضیح دهید .

معاد – معجزه – شفاعت و ...

البته لازم به ذکر است که پرسش  از درس  قبل نیز می بایست صورت بگیرد ، یعنی در قسمت آمادگی ( مقدمات ) پس از سلام و احوالپرسی و ... قبل از اینکه  وارد درس جدید و ایجاد انگیزه شویم ، می بایست پرسش  از درس قبل صورت گیرد و چنان چه فراگیران در پاسخ گویی  به سوالات اشکال داشتند ، توضیحات مکمل و تکمیلی ارائه  می شود البته پرسش در این قسمت می با یست انتخابی باشد یعنی اینکه خود ما  ، مشخص کنیم که چه کسی به سوال پاسخ دهد ؟! و در صورتی که پاسخ ها صحیح بود با ایجاد انگیزه وارد درس جدید می شویم ، همان طور که قبلا ذکر شد .

اما سوالات از درس قبل ، مثلا :

  1. مهمترین برنامه ی پیامبران چیست ؟
  2. هدف  والای آفرینش انسان و جهان چیست ؟
  3. دلیل سیه روزی و بد بختی مردم چیست؟

 

فعالیت های معلم                         فعالیت های دانش آموز

 

« با حالت شاد »  پس از سلام و احوالپرسی ، حضور                 به صورت گروهی و منظم نشسته اند و با

و غیاب ، بررسی وضعیت روحی و عاطفی و فیزیکی                دقت گوش می دهند . یکی از دانش

 کلاس ، ذکر مناسبت هفته  ، بیان حدیث یا یک                        آموزا ن یک حدیث می گوید .

شعر ، بررسی تکالیف « توسط کروه » و پرسش از                      پاسخ به سوالات .

 درس قبل در صورتی که پاسخ ها صحیح بود                              با دقت گوش می دهند و چنان چه در

 وارد قسمت بعد یعنی ایجاد انگیزه و در غیر                               معنی اشکال داشتند توسط معلم

این صورت رفع اشکال . پخش  « ان هذاالقرآن                         توضیحات کافی داده می شود .

 ... » و پرسش از معنی ( جهت ایجاد انگیزه )                           در صورتی که پاسخ مثبت بود ادامه ی

پرسش از معنی و مفهوم « قرآن » ، « فرشته » ،                        درس و در غیر اینصورت  توضیحات

« جبرئیل » و ...به هر یک از گروه ها « یک                                 کافی ارائه می شود . پس از بحث و

جلد قرآن  » می دهیم  تا چند سوره آیه  ،                                  مشورت یکی از اعضای گروه گزارش را

 پیدا کنند و کوتاه ترین و بلند ترین  سوره                                   ارائه می دهد ، با دقت گوش می کنند و

 را نیز بیابند  ( بحث گروهی ) پس از تشویق ،                           در صورت لزوم یادداشت برداری می

درباره ی نحوه ی جمع آوری قرآن توضیحاتی                       کنند ، پاسخ گویی به سوالات به صورت

ارائه می شود که نوع سوالات در قسمت بعد                             داوطلبانه

ذکر خواهد شد .                                                                                 دقت و توجه

چنان چه پاسخ منطقی بود  ، توضیحاتی تکمیلی                         

در رابطه با درس ارائه می شود . وظیفه ی ما                        پاسخ می دهند پس از بحث و مشورت

در مقابل قرآن و ... را می پرسیم . پس از اینکه                      گروهی ، از هر گروه یک نفر خلاصه ی

جواب داده شد ، چنان چه ناقص بود با توضیحاتی                درس را می گوید (البته مخبر گروه در

خودمان کامل می کنیم . فرصت چند دقیقه ای                       هر بار عوض می شود وفرددیگری است)

 می دهیم تا هر گروه به صورت جدا گانه مطالبی                  سوالاتی که به ذهنشان می رسد را عنوان

را که امروز آموخته جمع آوری کند .                                        می کنند هر فرد به تنهایی جواب سوالات

پس از اینکه خلاصه ی درس ، دوباره مرور شد ،                     را می دهد فعالیت می کند و مورد

فرصت برای سوال کردن می دهیم . سپس ارزشیابی              سنجش قرار می گیرد .

صورت می گیرد و چنان چه نتیجه مثبت بود تعیین تکلیف

ودر غیر این صورت موارد لازم را دوباره متذکر

 می شویم . ضمنا بر اساس چک لیست امتیاز فردی

« ضمیمه ی طرح درس است » میزان فعالیت فرد در گروه

ارزیابی می شود. 

ارزشیابی تکوینی ، پایانی ؛

برای اینکه از میزان یاد گیری دانش آموزان در حین تدریس اطلاع کسب کنیم چند سوال که بر روی تلق نوشته ایم را با استفاده از اورهد از کل کلاس می پرسیم و از دانش آموزان  می خواهیـــم که

 هر کس آمادگی دارد ( داوطلبانه ) به سوال پاسخ دهد  مثلا سوالاتی چون :

1. منظور از سوره های « مکی » و « مدنی » چیست ؟

2. نحوه ی اجرای قرآن را توضیح دهید .

3. منظور از سوره و آیه چیست ؟ شرح دهید . 

و بعد از پایان درس و جمع بندی و خلاصه ی درس و بعد از اینکه فرصت سوال کردن به بچه ها را دادیم ارزشیابی « پایانی » یا همان تکمیلی را انجام می دهیم . 

که ترجیحا به صورت کتبی اگر باشد بهتر است سوالاتی چون :

1. قرآن چگونه کتابی است ؟

2. سوره ای را نام ببرید که دو بسم الله دارد.

3. وظیفه ی ما در برابر قرآن چیست ؟

4. حضرت امام خمینی (ره ) درباره ی قرآن چه فرموده اند ؟

5. کوچک ترین  و بزرگ ترین سوره ی قرآن چه نام دارد ؟

 

فعالیت های خلاقانه دانش آموز ؛

دانش آموزان در فرایند یاددهی  یاددهی و یادگیری فعال هستند ، در امر تدریس حضور دارند و معنی و مفهوم  سوره و آیه را خودشان با کار گروهی  پیدا می کند ( با استفاده از قرآن ) و هر بار یک نفر از هر گروه گزارش کار می دهد و جمع بندی درس نیز با دانش آموزان است و با دقت در بعضی آیات مشخص شده و با راهنمایی دبیر خود مطالب قرآن را به بخش های مختلف تقسیم می کنند ( 7بخش : احکام و عبارات و...) و دانش آموزی که  خط خوبی دارد مثلا : یک سوره  یا آیه ای از قرآن را با خط خوش بنویسد . 

تعیین تکلیف ( عمومی ، گروهی ، انفرادی ) ؛

               

   فردی؛

هر یک  از دانش اموزان 5سوره ی مکی و 5 سوره ی مدنی بیابند و در پوشه ی کار خود    

     بنویسد و نیز نام چند نفر دیگر که از کاتبان وحی یا حافظان وحی بوده است ، یا تابلویی از

سوره ی قرآن را یکی از دانش آموزان بیاورد .

         گروهی؛ 

الف).طه:   تابلو ، تابلو فرش ، خط و ... که در زمینه ی قرآن می توانند تهیه کنند ، برای جلسه ی           بعد سر کلاس بیاورند.

   ب). یس:    تحقیق در باره ی نقش قرآن در زندگی انسان ها

 

    عمومی؛

پاسخ پرسش های درس ششم را به همراه سوالات متن بیابید و در دفتر بنویسید و چون بحث

بخش سوم با این درس تمام می شود ، برای جلسه ی بعد از 24 تا 35 ، یعنی از بخش سوم امتحان گرفته خواهد شد.  

باز هم فرصت سوال می دهیم و کلاس را با ذکر یک صلوات به پایان می بریم.

  

 ** السلام علی من اتبع الهدی **

جمعه سیزدهم آذر هشتاد و هشت

ولی پور

نوشته شده توسط ولی پور در ساعت 0:21 | لینک  |